Tại sao lại xảy ra hiện tượng trúng độc hơi than vào mùa đông?

Tại sao lại xảy ra hiện tượng trúng độc hơi than vào mùa đông?

Vào mùa đông, nhiều gia đình có thói quen đốt than để sưởi ấm. Than là một "gia đình" lớn, bao gồm các thành viên: C, H, O, S, N... Khi than được đốt lên, các chất trên sẽ kết hợp với khí ôxy trong không khí tạo thành các chất khác nhau, như cácbon điôxít, ôxit cacbon, sunfua điôxít, nước, sản phẩm của nitơ và ôxy hoá... Trong số các chất trên, ôxít cácbon là chất chính gây ra hiện tượng trúng độc khí than.

Ôxit cacbon là một dạng khí không mầu, không mùi nhưng rất độc. Ôxit cacbon rất dễ kết hợp với hồng cầu trong máu, khả năng kết hợp của ôxit cacbon với hồng cầu trong máu cao gấp 210 lần so với khả năng kết hợp của ôxy với hồng cầu trong máu. Sau khi đã nhiễm vào trong cơ thể người, ôxit cacbon bám chặt lấy các hồng cầu trong máu làm giảm khả năng kết hợp giữa các hồng cầu với ôxy, cuối cùng làm mất khả năng vận chuyển ôxy của các hồng cầu, làm cho cơ thể người thiếu ôxy. Nếu một người chỉ cần hít phải một lư̖ ôxit cacbon sẽ cảm thấy đau đầu và khó thở, còn nếu hít phải nhiều ôxit cacbon dễ dẫn đến tử vong do thiếu ôxy.

Cho dù ôxit cacbon là một dạng khí không mầu, không mùi và rất khó phát hiện, nhưng nếu chúng ta tìm thấy nguyên nhân sinh ra ôxit cacbon sẽ tránh được không bị trúng độc ôxit cacbon. Quá trình hình thành ôxit cacbon là do trong quá trình đốt than, lượng cacbon trong than không được cung cấp đủ ôxy. Nếu được cung cấp đủ ôxy, trong quá trình cháy, cacbon trong than sẽ chuyển hoá thành cacbon điôxít không độc. Vì vậy khi sử dụng bếp than để sưởi ấm, cần mở lỗ thông hơi bên trên và mở cửa lò bên dưới để đảm bảo trong lò có đủ lượng khí ôxy cho lượng cacbon trong than cháy hết. Ngoài ra, cần có ống thông khói ở trong bếp và có lỗ thông gió trong nhà để đảm bảo cho nhà luôn thoáng gió, như vậy có thể tránh được hiện tượng khí ôxit cacbon không thoát được ra ngoài và cổ thể giảm hàm lượng khí ôxít cácbon trong nhà. Có người nói, đặt một chậu nước lên trên bếp than thì có thể tránh được không bị trúng độc khí than, điều này hoàn toàn không có cơ sở, vì ôxit cacbon rất khó tan trong nước, nước không thể hấp thụ ôxit cacbon.

Nếu phát hiện ai đó bị trúng độc khí than, cần nhanh chóng đưa nạn nhân ra những nơi thoáng gió, đặt đầu nạn nhân ở tư thế cao và tiến hành hô hấp nhân tạo. Nếu trên da nạn nhân xuất hiện những nốt ban đỏ, chứng tỏ nạn nhân đã bị trúng độc rất nặng, có thể đe doạ tính mạng, cần nhanh chóng đưa đến bệnh viện cấp cứu.

Tác phẩm, tác giả, nguồn

  • Tác phẩm: Vén bức màn hóa học
  • Biên dịch: Tuấn Minh
  • Nhà xuất bản Lao Động 2007
  • Thực hiện ebook: thuvien-ebook.com