Chỉ một bức thư, Hàn Tín bình định nước Yên

Chỉ một bức thư, Hàn Tín bình định nước Yên

Năm Hán Cao đế thứ hai (205 trước Công Nguyên), quân Hán và Sở giằng co tại Thành Cao và Huỳnh Dương. Nhằm ngăn cản thế công của Hạng Võ, Lưu Bang đã chọn sách lược giữ vững chính diện, tấn công hai bên sườn. Ông ra lệnh cho Hàn Tín mang theo một phần bình lực, tấn công các thế lực đang cát cứ ở phía bắc sông Hoàng Hà. Chỉ 4 tháng, Hàn Tín đã diệt Nguỵ, phá Đại rồi thừa thắng vượt Thái Hành Sơn tấn công Triệu.

Nước Triệu đã tập trung 20 vạn quân tại cửa ải Tỉnh Hình (một trong 8 cửa núi của Thái Hành sơn) để chuẩn bị quyết chiến với quân Hán. Mưu thần của Triệu là Lý Tả Xa hiến kế với chủ tướng là Trần Dư rằng: “Quân Hán từ xa tới, quân lương ắt đi sau, tôi nguyện lãnh binh đánh chặn xe chở lương của quân Hán, tướng quân hãy trấn thủ tại Tỉnh Hình, khiến quân Hán trước không thể tiến, sau không thể thoái, không quá 10 ngày ắt phải tan”.

Trần Dư là thư sinh, không biết trận mạc, tự cho là quân chánh nghĩa không dùng gian kế, nên không theo kế của Lý Tả Xa. Kết quả quân Triệu đại bại, Trần Dư bị giết.

Hàn Tín lấy được nước Triệu, nhưng không thấy Lý Tả Xa đâu, ông liền hạ lệnh ban thưởng ngàn vàng cho ai bắt sống được Lý Tả Xa.

Vài ngày sau, quả nhiên có người trói Lý Tả Xa giải đến, tướng sĩ đều cho rằng Hàn Tín ắt sẽ chém họ Lý. Nào hay vừa thấy Lý Tả Xa, Hàn Tín đã tự tay cởi trói cho ông.

Hàn Tín thỉnh Lý Tả Xa ngồi chiếu trên, còn mình ngồi dưới, nhất mực cung kính, thỉnh cầu Lý Tả Xa về sách lược tấn công Yên. Lý Tả Xa tạ từ rằng: “Tướng bại trận không thể coi là dũng, kẻ trượng phu khi nước mất không thể mưu cầu sổng còn. Tôi là tù binh của tướng quân, há đủ tư cách đàm luận đại sự cùng tướng quân sao?”

Hàn Tín bèn dùng câu chuyện Bách Lý Hề phò trợ Tần xưng bá thiên hạ mà khuyên Lý Tả Xa, ông nói: “Tiên sinh biết Bách Lý Hề từng ở nước Ngu nhưng Ngu bị Tấn tiêu diệt. Sau đó Bách Lý Hề đến nước Tần, Tần nghe theo sách lược của Bách Lý Hề mà ngày càng cường thịnh”.

Hàn Tín lại nói: “Ngày nay, tiên sinh cũng như Bách Lý Hề vậy. Nếu Trần Dư dùng sách lược của tiên sinh, chỉ e ta đã là tù binh của tiên sinh. Vì Trần Dư không nghe theo tiên sinh nên ta mới có cơ hội thỉnh giáo, xin tiên sinh chớ chối từ”.

Lý Tả Xa thấy Hàn Tín kính trọng mình và thành tâm xin chỉ giáo, nên cũng thành thực giúp Hàn Tín phân tích rõ tình thế quân sự đương thời, ông nói: “Tướng quân đã tiêu diệt Nguỵ, Đại, Triệu, toàn quân đã mệt mỏi. Nếu nước Yên cố thủ thành trì, chỉ e lâu ngày lương thực quân Hán sẽ cạn, tướng quân chớ nên dùng sở đoản của mình mà đối địch với sở trường của người”.

Hàn Tín chăm chú lắng nghe rồi hỏi: “Theo tiên sinh thì ta nên dùng kế gì?”, Lý Tả Xa nói: “Tướng quân chỉ mất nửa ngày đã đánh bại 20 vạn đại quân nước Triệu, oai danh chấn động thiên hạ; nay tướng quân hãy vỗ về tướng sĩ, an ủi bách tính lê dân nước Triệu trước, khi lòng người đã qui thuận, tướng quân hãy phái một sứ giả tới Yên, nói rõ lợi hại với vua nước Yên, như thế, tướng quân chẳng cần giao tranh mà vẫn khiến Yên phải hàng phục”.

Hàn Tín nói: “Được! Xin chiếu theo ý của tiên sinh mà làm”. Nói rồi ông lập tức viết thư gởi cho vua Yên, là Tang Đồ.

Sau đó Hàn Tín phái một sứ giả có tài biện luận đi trao thư, trong thư ông viết rõ ưu thế của quân Hán, và những điều lợi hại giữa hai việc chống trả và qui hàng. Đồng thời Hàn Tín theo kế của Lý Tả Xa, đưa quân tới dàn trận nơi biên ải nước Yên ra vẻ muốn tấn công.

Vua Yên vốn đã nghe nói quân Hán hùng hậu, lại thấy đại quân áp sát biên giới thì vô cùng kinh sợ. Nay có sứ giả mang thư khuyên hàng của Hàn Tín đến, bèn chấp thuận qui hàng. Hàn Tín lấy được nước Yên chẳng tốn một mũi tên, tiếp tục tập trung binh lực tấn công nước Tề.

“ Thượng binh phạt mưu”

Thượng sách là đánh bằng mưu lược.

Tác phẩm, tác giả, nguồn

  • Tác phẩm: Binh pháp Tôn Tử và hơn 200 trận đánh nổi tiếng trong lịch sử Trung Quốc
  • Tác giả: Hoàng Phác Dân, Ngô Như Tung
  • Dịch giả: Lê Khánh Trường
  • Nhà xuất bản Mũi Cà Mau
  • Nguồn: tusachcuaban
"Like" us to know more!