Cái bẫy ánh sáng

Cái bẫy ánh sáng

Trong cơ thể nhiều vi khuẩn có những hạt không cần nhuộm cũng có màu xanh lá cây, màu vàng, da cam hoặc vàng nâu. Đó là các sắc tố của vi khuẩn gọi là khuẩn lục tố - những cái bẫy ánh sáng vô cùng lợi hại.

Nếu như ở cây xanh các diệp lục tố làm nhiệm vụ lấy năng lượng của ánh sáng mặt trời để tiến hành quang hợp thì các sắc tố của vi khuẩn cũng làm việc này không thua kém. Hơn nữa, trong phản ứng khử CO2 thành các hợp chất hữu cơ, cây xanh luôn phải nhờ có các phân tử nước cung cấp nguồn hy-đrô. Còn một số vi khuẩn như vi khuẩn lưu huỳnh không cần có nước để hoàn thành phản ứng khó khăn này. Nó lấy ngay hy-đrô trong phân tử sun-phua hy-đrô để khử khí các-bô-níc.

Ngay cả tài tiết kiệm năng lượng các sắc tố vi khuẩn cũng vượt rất xa diệp lục tố của cây xanh. Thông thường vi khuẩn chỉ cần một phô tông (lượng tử ánh sáng) để hoàn thành khử một phân tử khí các-bô-níc. Thế mà cũng công việc này, cây xanh phải dùng lượng ánh sáng nhiều gấp bốn lần.

Trong tế bào của vi khuẩn còn có những bộ phận mà sự xuất hiện và lớn lên của nó gắn liền với tuổi tác của chính kẻ đã mang chúng trong lòng. Đó chính là các không bào. Khi tế bào còn trẻ khó mà tìm thấy bóng dáng của không bào, vì chúng không có hoặc nếu có thì cũng quá nhỏ. Nhưng rồi cùng với sự tăng dần của tuổi tác vi khuẩn, các không bào xuất hiện ngày càng nhiều và mỗi lúc một phồng to lên như những quả bóng được bơm hơi. Nom bên ngoài các không bào quả là giống những quả bóng hình cầu hay hình bầu dục đường kính khoảng 0,3 đến 0,5 mi-crô-mét. Chỉ có điều khác là khoảng trống bên trong những quả bóng này không phải là không khí mà được lấp đầy bằng dung dịch các muối khoáng và chất hữu cơ. Bình thường mỗi tế bào có 6 đến 10 không bào. Nhưng khi những vi khuẩn đang ở trong thời kỳ hoạt động mạnh có thể quan sát thấy 20 không bào. Thậm chí, có những vi khuẩn lúc về già không bào ép tế bào chất vào chỉ còn chiếm một góc cơ thể.

Chính sự phát triển của không bào gắn liền với thời gian hoạt động sống của vi khuẩn mà người ta cho rằng chúng là cái túi chứa những chất thải của cơ thể giống như bóng đái ở người vậy. Còn tại sao vi khuẩn không biết thải các chất này ra ngoài cho đỡ "nặng bụng" thì cũng chưa có lời giải đáp nào thỏa đáng. Có điều rất rõ là không bào cũng có đóng góp một vai trò nhất định trong việc điều hòa áp suất thẩm thấu của tế bào.

Tác phẩm, tác giả, nguồn

  • Tác phẩm: Những điều kỳ lạ trong thế giới vi sinh vật
  • Tác giả: Vũ Kim Dũng
  • Nhà xuất bản Thanh Niên, 1984
  • Đánh máy (TVE): kimdungjay, ChungCH, Thuy_trang89, dinhrj, thaoican, lananha1, hainguyenspk và 4DHN
"Like" us to know more!