Bằng cấp và kĩ năng

Bằng cấp và kĩ năng

Ngày nay các công ty có nhiều việc làm mở ra nhưng không thể tìm được người làm có kĩ năng và các đại học có nhiều người tốt nghiệp những không thể tìm được việc làm bởi vì họ không có những kĩ năng mà công ty cần. Có những tranh cãi về ai có lỗi và ai phải sửa vấn đề này vì các công ty đổ lỗi cho đại học, và đại học đổ lỗi cho chính phủ nhưng bất kể ai có lỗi hay ai phải sửa nó, nạn nhân vẫn cứ là sinh viên.

Để tránh thế khó xử này, sinh viên phải nhận ra rằng ngày nay bằng cấp không còn là bảo đảm cho việc làm mà có kĩ năng đúng mới bảo đảm. Họ phải KHÔNG chờ đợi cái gì đó được sửa mà phải lập kế hoạch nghề nghiệp của họ bằng việc chọn đúng lĩnh vực học tập và phát triển kĩ năng dựa trên xu hướng thị trường. Bên cạnh việc nhìn vào kĩ năng nào được cần hôm nay, họ cũng phải nhìn vào cái gì sẽ được cần tới trong vài năm tới để cho khi tốt nghiệp, họ sẽ có kĩ năng đúng.

Ngày nay hầu hết các công ty đều đang thuê người tốt nghiệp với bằng cấp trong khoa học và công nghệ. Trong các lĩnh vực công nghệ, Công nghệ thông tin (Khoa học máy tính, Kĩ nghệ phần mềm, và Quản lí hệ thông tin) có nhu cầu cao nhất và cung cấp lương tốt nhất. Tuy nhiên yêu cầu kĩ năng của họ cũng rộng hơn nhiều so với khả năng viết mã trong Java hay dựng website. Ngôn ngữ lập trình và thuật toán là cơ sở nhưng còn nhiều nữa, kể cả kinh nghiệm làm việc và kĩ năng mềm. Vì công nghệ đang thay đổi nhanh chóng, các công ty phải điều chỉnh theo những thay đổi này cho nên bên cạnh kĩ năng kĩ thuật, họ cũng cần công nhân với thái độ “học cả đời” và sẽ trả nhiều tiền hơn cho những người có cả kĩ năng đúng và thái độ đúng.

Sinh viên phải hiểu rằng tốt nghiệp đại học KHÔNG phải là chỗ kết thúc của việc học mà mới chỉ là bắt đầu. Điều bạn đã học ở trường là tri thức nhưng khi bạn áp dụng tri thức đó vào công việc, bạn đang phát triển các kĩ năng và kĩ năng là quan trọng nhất. Điều bạn đã học ở trường là nền móng nơi bạn xây dựng kĩ năng của bạn trên đỉnh của nó. Không có nền móng vững, bạn không thể phát triển kĩ năng được. Cũng như nhà không có móng vững không thể trụ được với cuồng phong. Sinh viên không coi việc học tập của mình là nghiêm chỉnh, hay chỉ học đủ để qua kiểm tra có thể không có nền móng vững để phát triển kĩ năng. Không có kĩ năng, họ sẽ không có khả năng có việc làm và cho dù họ có việc làm, họ bao giờ cũng sống trong sợ hãi vì họ không biết cái gì sẽ xảy ra nếu công ty phát hiện ra rằng họ không thể làm được việc.

Vì công nghệ thay đổi rất nhanh chóng, đào tạo của trường thường tụt lại sau vì nó cần thời gian để bắt kịp với thay đổi. Là sinh viên, bạn phải đưa thêm nỗ lực vào để học những điều mới theo cách riêng của bạn. Điều đó nghĩa là bạn phải đọc nhiều và đi theo xu hướng công nghiệp để biết kĩ năng nào là được cần và học chúng. Điều bạn đã học trong trường có thể không đủ vì bạn phải tiếp tục học nhiều về các công nghệ mới, phương pháp mới và những điều mới. Có nhiều website dạy học và lớp học trực tuyến mà sẽ giúp bạn học chúng và bạn nên tận dụng ưu thế của nó, nếu không bạn sẽ bị tụt lại sau. Theo báo cáo của Massive Open Online Courses (MOOC), mỗi ngày có trên ba triệu người học các lớp trong đa dạng chủ điểm. Điều đó nghĩa là nhiều người đang học những điều mới và tất cả họ đều muốn cùng điều bạn muốn: Việc làm tốt hơn, cơ hội tốt hơn và lương tốt hơn. Trong thế giới toàn cầu hoá này, cạnh tranh sẽ dữ dội và bạn phải được chuẩn bị bởi vì nó là tương lai của bạn và nó là cuộc sống của bạn. Bạn không thể phụ thuộc vào trường học để giúp bạn, bạn không thể phụ thuộc vào xã hội để hỗ trợ cho bạn mà bạn phải phụ thuộc vào bản thân bạn bằng việc có kĩ năng đúng để xây dựng nghề nghiệp của bạn.

Trong nhiều năm, xã hội kính trọng “người có giáo dục” và thường liên kết họ với những người có bằng cấp nhưng điều này không còn hợp thức nữa. Có nhiều người có bằng cấp nhưng KHÔNG có kĩ năng. Tri thức của họ bị giới hạn vào sách vở mà họ ghi nhớ ở trường để qua được kì thi nhưng họ KHÔNG biết cách áp dụng chúng. Họ không bao giờ học cái gì bên ngoài điều nhà trường đã dạy cho họ và thường quên hầu hết mọi thứ sau khi họ rời trường, và họ phụ thuộc vào “bằng cấp” để có việc làm thay vì kĩ năng riêng của họ. Những người này là nạn nhân của “hệ thống giáo dục lỗi thời” nơi ghi nhớ và qua được kì thi là mục đích nhưng phần lớn sẽ không sống sót được trong thị trường cạnh tranh hiện tại và báo chí đầy những câu chuyện về những người tốt nghiệp thất nghiệp này.

Ngày nay có thiếu hụt nghiêm trọng về công nhân có kĩ năng ở mọi nơi. Phần lớn các công ty toàn cầu đang bắt đầu nhìn ra bên ngoài biên giới của họ để tìm công nhân có kĩ năng. Các nước như Mĩ, Anh, và Đức v.v đang thay đổi luật di trú của họ để cho phép nhiều công nhân có kĩ năng hơn được tới và làm việc. Người ta ước lượng rằng từng nước sẽ thuê năm mươi nghìn tới hai trăm nghìn công nhân mỗi năm và phần lớn các kĩ năng được cần đều là Công nghệ thông tin, Chăm sóc sức khoẻ, và Kĩ nghệ. Nếu thị trường địa phương của bạn vẫn còn chậm chạp, bạn có cơ hội để làm việc ở đâu đó khác nhưng vấn đề là bạn có kĩ năng mà họ cần không?

English version

Full article: Degrees and Skills

Tác phẩm, tác giả, nguồn

  • Tác phẩm: Phát triển kĩ năng học tập ở đại học
  • Biên tập và xuất bản: Trung tâm thông tin Đại học Văn Lang, Tp Hồ Chí Minh – 11/2014
  • Nguồn: Các bài viết dùng để soạn ra cuốn sách này lấy từ Blog của giáo sư John Vu, Carnegie Mellon University.
"Like" us to know more!